Ռուսաստանը կոռուպցիա՞ է արտահանում Հայաստան
Россия экспортирует в Армению коррупцию?
Կարդալ հրատարակչի կայքումԱրհեստական բանականության օգնությամբ թարգմանություն։ Ստորև հասանելի է բնագիրը՝ համեմատության համար։
Հունիսի 21-ին Թբիլիսիում տեղի ունեցավ «Նոր սերունդը՝ հանուն խաղաղության» երիտասարդական կազմակերպության միջազգային համաժողովը։ Թբիլիսիի «Մարիոթ» հյուրանոցում հավաքված տարբեր ազգությունների ներկայացուցիչներին միավորում էին ընդհանուր նպատակները՝ Կովկասյան տարածաշրջանում խաղաղության հաստատումը, ազատ հաղորդակցության վերականգնումը և տնտեսական կապերի կարգավորումը։
Կովկասի երիտասարդությունը գիտակցում է, որ ոչ վաղ անցյալի ռազմական գործողություններին մասնակցած մարդկանց համար դժվար է հաղթահարել թշնամանքի ու անվստահության պատնեշները։ Իսկ նոր սերունդն ազատ է պատերազմի հուզական ժառանգությունից և գիտի, թե որ ճանապարհով առաջ գնալ՝ նպատակներին հասնելու համար։ Համաժողովի մասնակիցների կարծիքով խաղաղության գործընթացը պետք է նախ սկսվի վստահության վերականգնումից։ Եվ Թբիլիսիում «Նոր սերունդը՝ հանուն խաղաղության» երիտասարդական կազմակերպության հիմքի վրա մշտապես գործող քննարկումների հարթակը առաջին քայլն է Կովկասի ժողովուրդների միջև վստահությունը վերականգնելու ճանապարհին։ «Մենք ուզում ենք, որ խաղաղության գործընթացն ամենուր անդառնալի դառնա»,— ասվում է Վրաստանի մայրաքաղաքում ընդունված երիտասարդության մանիֆեստում։
«Նոր սերունդը՝ հանուն խաղաղության» համաժողովի աշխատանքն ու գաղափարները մեծ հետաքրքրություն առաջացրին աշխարհի լրատվամիջոցներում։ Համաժողովին մասնակցեցին ՄԱԿ-ի զարգացման ծրագրի, Ավստրիայի զարգացման հիմնադրամի, Ադենաուերի հիմնադրամի, ԱՄՆ-ի, Հունաստանի և Գերմանիայի հասարակական կազմակերպությունների ներկայացուցիչներ։
Երիտասարդության խաղաղ նախաձեռնությունը ողջունեց և աջակցեց նաև Վրաստանի կրթության նախարար Միխեիլ Չխենկելին՝ հանդիպելով երիտասարդական նոր շարժման ներկայացուցիչների հետ։ Նոր շարժման անդամներին ընդունեցին նաև երկրի խորհրդարանական մեծամասնության՝ «Վրացական երազանք» խմբակցության ղեկավարները։ Բոլորն աջակցություն հայտնեցին նոր շարժմանը։ Իսկ Վրաստանի կաթողիկոս-պատրիարք Իլյա Երկրորդը առաջարկեց հաջորդ համաժողովն անցկացնել Աջարիայում գտնվող պատրիարքարանի նստավայրում։
«Նոր սերունդը՝ հանուն խաղաղության» երիտասարդական կազմակերպության հիմքի վրա մշտապես գործող քննարկումների հարթակի հաջորդ աշխատանքային հանդիպումը նախատեսված է այս տարվա հոկտեմբերին՝ Գերմանիայում։ Հուսով ենք՝ ռուսաստանցի երիտասարդությունը նույնպես կմասնակցի։
Արդեն հաղորդել ենք, որ քաղաքական գործիչ և իրավապաշտպան Արբակ Խաչատրյանը երիտասարդական այս նոր միջազգային շարժման գաղափարական ոգեշնչողներից է։ Համաժողովից հետո Արբակ Շահումյանի Խաչատրյանը մեկնեց Հայաստան, որտեղ էլ «ԱՆ»-ը նրան գտավ։
— Շնորհավորում ենք Թբիլիսիի հրաշալի կազմակերպված համաժողովի առթիվ, բայց հիմա ուզում ենք խնդրել՝ մեկնաբանեք ու պարզաբանեք, թե իրականում ինչ է կատարվում Հայաստանում։ Մեզ՝ Մոսկվա, բավական կցկտուր լուրեր են հասնում այն պատերազմի մասին, որը նոր վարչապետ Փաշինյանը հայտարարել է արդեն նախկին հայկական վերնախավերին։ Եկեք հերթով խոսենք ու սկսենք մեզ ամենամոտ, գրեթե «մեր ամեն ինչից»՝ ի՞նչ խուզարկություններ են «Գազպրոմում»։
— Վերջին տվյալներով՝ «Գազպրոմ Արմենիան» թաքցրել է ավելի քան 2 մլն դոլար՝ իրացված գազի ծավալները նվազ ներկայացնելով։ Հարկերից խուսափելու փաստերով քրեական գործ է հարուցվել։ Բայց սա նորություն չէ. նորություն կլիներ, եթե հարկային մարմինները ոչինչ չգտնեին։ Եվ այս գումարը ծովի կաթիլ է Հայաստանի ժողովրդի կողոպուտի մեջ։ Հիշեցնեմ՝ հայկական հեղափոխության բազմաթիվ հարցերից մեկն էր. «Ինչո՞ւ է սահմանին ստացվող էժան գազը երկրի ներսում՝ սպառողների համար, արագ թանկանում»։
Բացի այդ, կարևոր է հասկանալ՝ կարո՞ղ են ավելի խորը փորել։ Գաղտնիք չէ նաև, որ մինչհեղափոխական Հայաստանում «Գազպրոմ Արմենիայում» ղեկավար պաշտոնը երաշխավորում էր անցումը երկրի ղեկավարություն։
Եվ մի մոռացեք՝ «Գազպրոմ Արմենիա» ՓԲԸ-ն «Գազպրոմ» ՀԲԸ-ի 100-տոկոսանոց դուստր ձեռնարկությունն է։
— Թույլ տվեք հիշեցնել՝ Դուք զգուշացրել էիք այդ մասին։ Ահա մի հատված Ձեր մայիսյան հարցազրույցից. «Այստեղ կարևոր է հասկանալ՝ «գողացվածի» մեծ մասը եկել է Ռուսաստանից։ Դրանք և՛ «Գազպրոմի» փողերն են, և՛ Ռուսաստանի հետ ապրանքաշրջանառությունը, և՛ Հայաստանի արդյունաբերությունը տնօրինող ռուսական օլիգարխիկ բիզնեսը։ Գողացվածը պետք է վերադարձնել ժողովրդին։ Եվ այդ ժամանակ այս դժբախտ կառավարիչները կբղավեն, թե իրենք մեղավոր չեն, համակարգն էր այդպիսին։ Թե Ռուսաստանը գրեթե ստիպում էր իրենց գողանալ սեփական ժողովրդից»։
— Ցավոք, ամեն ինչ իրականանում է ոչ թե գողացվածը վերադարձնելու, այլ Ռուսաստանի արձագանքի մասով։ Լռում է Ռուսաստանը, լռում է «Գազպրոմը», լռում են նախարարները, պատգամավորներն ու դիվանագետները։ Ստացվում է՝ Հայաստանը մաքրվում է Արևմուտքի ուժեղ բարոյական աջակցությամբ և Ռուսաստանի ցուցադրական լռությամբ։ Այսինքն՝ պատմության մեջ կմնա՞, որ Արևմուտքը Հայաստան ժողովրդավարություն է արտահանում, իսկ Ռուսաստանը՝ կոռուպցիա։
Չէ՞ որ «Գազպրոմը» միայն առաջին ծիծեռնակն է։ Դեռ ուշ չէ զղջալու և օգնելու վերադարձնել գողացվածը, որը կատարվել է, առայժմ այսպես ասենք, և՛ ՌԱՕ ԵԷՍ-ի, և՛ «Ռուսական երկաթուղիներ» ԲԲԸ-ի, և՛ ՄՏՍ-ի, հետևաբար՝ նաև ԱՖԿ «Սիստեմայի», և՛ «Բաշնեֆտ» նավթային բաժնետիրական ընկերության ու շատ ուրիշների թողտվությամբ։ Վերջին անգամ եմ զգուշացնում՝ «տնակում» նստելով փրկվել չի ստացվի։
Հայաստանի ամբողջ արդյունաբերությունը թալանվել է ռուս ձեռնարկատերերի ոչ անշահախնդիր միջնորդությամբ և տեղական պաշտոնյաների՝ ներեցեք, այդ այլանդակների ձեռքերով։ Երկաթուղիներ, գազատարներ, էլեկտրացանցեր, գործարաններ, քարհանքեր, հանքավայրեր՝ ամեն ինչ ոչնչացված է։ Սեփական ժողովրդի այս կողոպուտն էլ դարձավ Հայաստանի հեղափոխության կատալիզատորը։ Իսկ ի՞նչ է անում Ռուսաստանը։ Որտե՞ղ է ռուսական կողմի օգնությունը հայ քննիչներին։ Որտե՞ղ են ռուսական բիզնեսի նախաձեռնած քրեական գործերը հենց ռուսական կողմից։
Եվ պետք չէ ձեռքերը տարածել ու ասել՝ խաղի կանոններն այդպիսին էին, իսկ թղթի վրա ամեն ինչ օրենքի շրջանակում էր։ Իբր օրենքի շրջանակում, բայց հանցավոր ճանապարհով՝ ժողովրդից գողանալո՛վ։ Նախկինում չեք կանխել, բայց հիմա հնարավորություն կա հարաբերությունները վերադարձնելու տնտեսական, այլ ոչ օլիգարխիկ, պաշտոնեական ու կոռուպցիոն տրամաբանության շրջանակ։
— Իսկ ի՞նչ պատմություն է Ղարաբաղյան պատերազմի հերոսների հետ։
— Հերոսի։ Խուզարկությունների այս բոլոր ցնցող տեսագրություններն ու աննախադեպ հարստությունների թվարկումները հիմա լցրել են համացանցը։
Այս ամենը, իհարկե, ցնցող է, բայց ես այստեղ հնարավորություն եմ տեսնում վերջապես հեռանալու պատերազմի հռետորաբանությունից, թաղելու պատերազմի կացինը և փորձելու համաձայնության գալ տնտեսական նպատակահարմարության հիմքով։ Այս քայլերով Հայաստանի նոր ղեկավարությունն Ադրբեջանի ղեկավարությանը ասում է՝ եկեք խաղաղ պայմանավորվենք։ Փախստականների և տարածաշրջանի քայքայված տնտեսության խնդիրները կարելի է և պետք է լուծել բանակցությունների սեղանի շուրջ, ոչ թե խրամատներում։ Նրանք կարծես ասում են՝ նայեք մեզ. սա է ցանկանում պատերազմից հոգնած ժողովուրդը։
Հենց այդ պատճառով, հենց հիմա «Նոր սերունդը՝ հանուն խաղաղության» միջազգային համաժողովն անցկացվում է Կովկասում, ոչ թե Ստրասբուրգում։ Սա ժողովրդական դիվանագիտության հնարավորություն է, և իշխանավորները պետք է հասկանան՝ ընտրություն չունեն. կամ հետևել ժողովրդի կամքին, կամ, ներեցեք, ամեն ինչ փչացնել, ինչպես Լիբիայում ու Սիրիայում։
Բայց աշխարհում ֆինանսական հոսքերն այսօր վերահսկող այս սերունդը սովորել է վաստակել պատերազմից, ոչ թե խաղաղությունից։ Խոսում ես որոշ փորձառու առևտրականների հետ ու տեսնում՝ աչքերում միայն աղյուսներ ու առևտրի կենտրոններ են։ Նա չի լսում իրեն ծանոթ ազդանշանային բառերը՝ ատկատ, գրավել, «հարց լուծել»։ Ի՞նչ ներդրումներ ապագայի մեջ. պատերազմից էլ հիանալի վաստակում ենք։ Հին մարդակեր մոտեցումներից կառչելը մահացու վտանգավոր է, առաջին հերթին՝ հենց բիզնեսի համար։ Եվրամիությունը գիտի, թե փախստականներն ինչ են արժենում իրեն։ Կովկասի համար նույն ուղին ցանկանալը նշանակում է չհասկանալ աշխարհի զարգացման միտումները։ Ավելի պարզ ասած՝ և՛ ձուկը ուտել, և՛ մի ուրիշ բան անել այլևս չի ստացվի։
— Մեր թերթի հետ Ձեր համագործակցության հենց սկզբից՝ դեռ 2006-ին, ասում էիք, որ գորգային ռմբակոծումների քաղաքականությունը զարգացման փակուղի է, և ապագան ժողովրդական դիվանագիտությանն է։ Այն ժամանակ էլ ասում էիք՝ եթե այս պարզ միտքը մեկի համար անհասկանալի է, ինքն է մեղավոր։ Բայց, տեսնում եմ, ակնհայտը մանրամասն բացատրելու փորձերը չեք թողել։ Վերադառնանք մեր օրերին։ Ասում են՝ ճնշում են, ներեցեք, ուրիշ բառ չեմ գտնում, նաև նախկին նախագահ ու չկայացած վարչապետ Սերժ Սարգսյանի մերձավոր շրջապատի՞ն։
— Այո, հիմա սեփական ժողովրդից այսպես կոչված վերնախավերի գողության ցնցող մանրամասներն առատ են։ Չեմ պատրաստվում դրանք վերապատմել։ Եվ սա, հուսով եմ, ճանապարհի միայն սկիզբն է։ Հիշեցնեմ՝ վերջին 20 տարում Հայաստանից ընդհանուր առմամբ տասնյակ միլիարդավոր դոլարներ են դուրս տարվել։ Տասնյակնե՛ր։ Իսկ մարդիկ այդ ընթացքում հեռանում էին, որովհետև հայրենիքում պարզապես չէին կարող ընտանիքը կերակրել։ Այդ գումարները պետք է ժողովրդին վերադարձնել, այնպես որ ձերբակալությունները կշարունակվեն։
— Ի դեպ, ժողովրդին գումարը վերադարձնելու մասին։ Չենք կարող չհարցնել Հայաստանի նախկին կառավարության հետ Ձեր վաղեմի հակամարտությունների մասին՝ ունեցվածքի, գումարի և խոստումնալից մի դեղամշակման արտադրության արտոնագրի ռեյդերական զավթման առնչությամբ։ Որքան հիշում եմ, վնասը գերազանցում էր տասը միլիոն դոլարը։ Հայաստանի իրավական մթնոլորտի փոփոխության հետ կապված՝ այս հարցում նորություն կա՞։
— Հիմա չէի ցանկանա այդ մասին խոսել։ Կարող եմ միայն հաստատել՝ պաշտոնական գործընթացն արդեն մեկնարկել է։ Գործը տեղից շարժվել է։ Առայժմ՝ այսքան։ Հակիրճ։
Համեմատել բնագրի հետ · Русский
21 июня в Тбилиси прошла международная конференция молодёжной организации «Новое поколение за мир». Собравшихся в гостинице Тбилиси Марриот представителей разных национальностей объединили общие цели – установление мира в Кавказском регионе, восстановление свободного сообщения, налаживание экономических связей.
Молодёжь Кавказа осознает, что тем, кто участвовал в военных действиях недавнего прошлого, трудно преодолеть барьеры вражды и недоверия. А новое поколение как раз свободно от военного эмоционального наследия и знает, каким путём идти дальше, чтобы достигнуть намеченных целей. По мнению участников конференции, мирный процесс должен, в первую очередь, начаться с восстановления доверия. И постоянно действующая дискуссионная платформа в Тбилиси на базе молодёжной организации «Новое поколение за мир» - первый шаг на пути восстановления доверия между народами Кавказа. « Мы хотим, чтобы мирный процесс стал необратимым везде» - сказано в манифесте молодёжи, принятом в столице Грузии.
Работа и идеи форума «Новое поколение за мир» вызвали огромный интерес СМИ со всего мира. В конференции приняли участие представители Программы развития ООН, Фонда развития Австрии, Фонда Аденауэра, общественных организаций США, Греции и Германии.
Мирную инициативу молодёжи приветствовал и поддержал министр образования Грузии Михаил Чхенкели, проведший встречу с представителями нового молодёжного движения. Членов нового молодёжного движения приняли у себя и руководители парламентского большинства страны – фракции «Грузинская мечта». Все они выразили поддержку новому движению. А Католикос-Патриарх Грузии Илья Второй предложил следующий форум провести в резиденции патриархии в Аджарии.
Следующая рабочая встреча постоянно действующей дискуссионной платформы на базе молодёжной организации «Новое поколение за мир» запланирована на октябрь этого года в Германии. Надеемся, что и российская молодёжь примет участие.
Мы уже сообщали о том, что политик и правозащитник Арбак Хачатрян - один из идейных вдохновителей этого нового молодёжного международного движения. По окончании форума Арбак Шаумянович отбыл в Армению, где АН его и разыскали.
- Мы поздравляем вас с великолепно организованным форумом в Тбилиси, но сейчас мы хотели бы попросить вас прокомментировать и пояснить что, на самом деле, происходит сейчас в Армении. До нас в Москве доходят весьма разрозненные слухи о войне, который новый премьер Пашинян объявил теперь уже бывшим элитам Армении. Давайте по порядку и начнём с самого близкого нам, практически «нашего всего» – что там за обыски в Газпроме?
- По последний данным, «Газпром Армения» сокрыла более 2 млн. долларов указывая заниженные объёмы реализованного газа. Возбуждено уголовное дело по фактам уклонения от уплаты налогов. Но это не новость – новость была бы, если бы налоговики ничего не нашли. И эта сумма – капля в море воровства у народа Армении. Напомню, что один из множества вопросов армянской революции был вопрос: «Почему получаемый на границе дешёвый газ внутри страны, для потребителей стремительно дорожает?»
Важно, кроме этого, понять, могут копнуть глубже – ведь так же не секрет, что руководящая должность в «Газпром Армения» в дореволюционной Армении гарантировала переход в руководство страной.
И не забывайте - ЗАО «Газпром Армения» является 100-процентным дочерним предприятием ПАО «Газпром»!
- Позволю себе напомнить, что вы об этом предупреждали, вот фраза из вашего майского интервью: «И тут важно понимать, что большая часть «наворованного» пришла из России. Это и газпромовские деньги, это и товарооборот с Россией, это и российский олигархический бизнес, владеющий промышленностью Армении. Наворованное нужно вернуть народу. И вот тогда все эти горе-правители будут кричать, что это не они виноваты, а такая была система. Что их Россия чуть ли не насильно заставляла воровать у собственного народа».
- К сожалению, не в части возврата наворованного, а в части реакции России всё сбывается. Молчит Россия, молчит Газпром, молчат министры, депутаты и дипломаты. И получается, что очищение Армении идёт при сильной моральной поддержке Запада и демонстративного молчания России. Т.е. в истории останется то, что Запад экспортирует в Армению демократию, а Россия – коррупцию?
А ведь Газпром – это только первая ласточка. Ещё не поздно покаяться, помочь вернуть наворованное при попустительстве, скажем пока так, и РАО ЕЭС, и ОАО РЖД, и МТС, а следовательно АФК Система, и ПАО АНК «Башнефть» - и многих, многих других. Последний раз предупреждаю – отсидеться «в домике» не получится.
Ведь вся промышленность Армении, при небескорыстном посредничестве российских предпринимателей руками местных чиновников, этих, извините, уродов, была разграблена. Железные дороги, газопроводы, электросети, заводы, карьеры, месторождения - всё уничтожено. Это воровство у собственного народа и стало катализатором революции в Армении. А что же Россия? Где помощь армянскому следствию с российской стороны? Где уголовные дела, инициированные российским бизнесом с российской же стороны?
И не надо разводить руками, говорить, что были такие правила игры, и на бумаге всё происходило в рамках закона. Якобы в рамках закона, но ведь преступным путём, воруя у народа! Не пресекли ранее, но сейчас-то есть шанс вернуть взаимоотношения в рамки экономической, а не олигархической, чиновничьей, коррупционной логики!
- А что там у вас за история с героями карабахской войны?
- С героем. Всеми этими шокирующими видеокадрами обысков и перечислениями неслыханных богатств сейчас полон интернет.
И всё это, конечно, шокирует, но я в этом вижу шанс наконец-то уйти от риторики войны, закопать топор войны и попробовать договорится на основании экономической целесообразности. Новое руководство Армении этими шагами говорит руководству Азербайджана – давайте договариваться мирно! Проблемы беженцев и разрушенной экономики региона можно и нужно решать за столом переговоров, а не в окопах. Они как-бы говорят, посмотрите на нас – этого хочет народ, уставший от войны.
Именно поэтому, именно сейчас международный форум «Нового поколения за мир» проводится на территории Кавказа, а не в Страсбурге! Это – шанс для народной дипломатии, и власть предержащим надо понимать, что выбора у них нет – или следовать воли народа, или, извините, профукать всё, как в Ливии и Сирии.
Но вот это, контролирующее сейчас мировые финансовые потоки поколение, обучено зарабатывать на войне, а не на мире. Беседуешь с некоторыми матёрыми коммерсантами и видишь, что в глазах у него – одни кирпичи и торговые центры. Он не слышит привычных слов-маркеров – откат, захватить, порешать. Какие такие инвестиции в будущее, мы и на войне прекрасно зарабатываем. Держатся старых людоедских подходов – смертельно опасно, и в первую очередь для самого бизнеса. Вот Европейский Союз, знает, во сколько им обходятся беженцы. Желать повторения такого пути для Кавказа – не понимать трендов развития мира. Говоря проще – и рыбку съесть, и кое-что ещё сделать уже не получится.
- С самого начала вашего сотрудничества с нашей газетой, ещё в 2006 году, вы говорили, что политика коврового бомбометания это тупиковый путь развития и будущее за народной дипломатией. И ещё тогда вы говорили, что если эта простая мысль до кого-то не доходит, то сами виноваты. Но попыток разжевать очевидное, вы, как я смотрю, не оставили. Но вернёмся в наши дни. Говорят, что прессуют, извините, другого слова не подобрать, и ближайшее окружение бывшего президента и несостоявшегося премьера Сержа Саргсяна?
- Да, шокирующих подробностей воровства так называемых элит у своего народа сейчас полно. И я не буду их пересказывать. И это, надеюсь, только начало пути. Напомню, что всего, за последние 20 лет, из Армении были вывезены десятки млрд. долларов! Десятки! А люди тем временем уезжали, так как на Родине не могли просто прокормить семью! Эти деньги надо вернуть народу, так что аресты продолжатся.
- Кстати, про вернуть деньги народу. Не можем не спросить про ваши застарелые конфликты с бывшим правительством Армении по поводу рейдерского захвата имущества, денег и лицензии на производство одной перспективной лекарственной разработки. Насколько я помню, ущерб там исчислялся суммой более чем десять миллионов долларов. Есть ли новости по этой теме в связи со сменой правового климата в Армении?
- Мне не хотелось бы сейчас об этом рассказывать, могу только подтвердить, что официальный процесс уже запущен. Дело сдвинулось с мёртвой точки. Пока так. Коротко.
Նշում աղբյուրի մասին
Дата подтверждена в архиве издателя; часть отдельных страниц недоступна через исследовательский браузер.